Galvanik Korozyon
Galvanik korozyon, bir metalin veya alaşımın elektriksel olarak farklı bir metal alaşımını ile eşleşmesi halinde oluşur. Buhar kazanında en sık karşılaşılan galvanik korozyon iki farklı metal olan demir ve bakırın temasında oluşur. Bu farklı hücreler, depozitlerin oluşumu sonrası da ortaya çıkabilir. Elektrik potansiyelinde fark oluşturacak herhangi farklı iki yüzey, galvanik reaksiyona sebep olabilir. Örneğin metal yüzeyindeki çizilmeler, metaldeki farklı gerilmeler, sıcaklık farkları, iletken depozitler gibi..

Kazan borularındaki çukurlaşmalara metalik bakır depozitleri neticesinde rastlanabilir. Çözünmüş bakır, yeni ve temiz yüzeylerde kaplama yaratır ve anodik korozyon bölgesi oluşturarak çukurlanmaya sebep olur.
Bu proses aşağıdaki reaksiyon şeklinde açıklanır.
Temizleme solventi olarak hidroklorik asit kullanıldığında, magnetit çözünür ve hem iki (Fe+2) hem de üç (Fe+3) değerlikli demirklorür içeren asidik solüsyonlar oluşturur. İkincisi çelik ve bakır için oldukça koroziftir.
Fe3O4 + 8 HCl → FeCl2 + 2 FeCl3 + 4 H20
Kazan depozitlerindeki metalik veya elementer bakır, hidroklorik asit çözeltilerinde aşağıdaki reaksiyon ile çözünür.
FeCl3 + Cu → CuCl + FeCl2
Solusyonda oluşan bakırklorür, aşağıdaki reaksiyon ile hızlıca çelik üzerinde metalik bakır şeklinde tekrar depozit oluşturur.
2 CuCl + Fe → FeCl2 + 2 Cu
Yani, hidroklorik asit ile yürütülen temizlik, galvanik korozyona sebep olabilir. Bir kompleks oluşturucu kimyasal ile bakırın metal yüzeyinde yeniden depozit oluşturması önlenebilir. Aşağıdaki kimyasal reaksiyon çalışacaktır.
FeCl3 + Cu + kompleks oluşturucu kimyasal → FeCl2 + CuCl
Bu reaksiyon farklı bir basamak olarak veya asidik yıkama esnasında oluşabilir. Hem demir hem de bakır kazan yüzeyinden giderilir ve yüzey daha sonra pasive edilir.
Referanslar
“Water treatment handbook” vol. 1-2, Degremont, 1991
“Industrial water conditioning”, BeltsDearborn, 1991